Nuôi tôm thẻ chân trắng thành công: Bí quyết từ những chuyên gia

Tôm Việt Nam đang đối diện với nhiều thách thức

Tôm thẻ chân trắng là một trong những loại thủy sản xuất khẩu chủ lực của Việt Nam. Năm 2022, giá trị xuất khẩu tôm của Việt Nam đạt 8,9 tỷ USD, chiếm 41,5% tổng giá trị xuất khẩu thủy sản của cả nước. Tuy nhiên, tỷ lệ thành công trong nuôi tôm thẻ chân trắng ở nước ta còn thấp, chỉ đạt khoảng 40%. Điều này khiến cho giá thành sản phẩm cao, khó cạnh tranh với các đối thủ quốc tế.

Nguyên nhân tỷ lệ thành công nuôi tôm thẻ chân trắng ở Việt Nam còn thấp

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tỷ lệ thành công nuôi tôm thẻ chân trắng ở Việt Nam còn thấp, bao gồm:

• Nuôi tôm nhỏ lẻ, manh mún: Người dân nuôi tôm theo xu hướng tự phát, một số người khi thấy giá tôm tăng cũng nuôi theo mà không quan tâm vùng đất đó có thuộc quy hoạch nuôi tôm hoặc ít nhất là đủ điều kiện môi trường nuôi tôm hay không. Điều này dẫn đến hiện tượng lây nhiễm chéo bệnh trên tôm.
• Cơ sở nuôi tôm ở Việt Nam thường nhỏ lẻ, không có quy mô: Hệ thống ao trong mô hình không được đầu tư đầy đủ, không đảm bảo quy chuẩn, không đảm bảo số lượng, thông số thiết kế không phù hợp. Hệ thống kinh cấp, thoát nước, chưa được đầu tư đúng mức, dẫn đến ô nhiễm nguồn nước, lây nhiễm chéo dịch bệnh trong quá trình nuôi.

Phương pháp nuôi tôm ở Việt Nam thường có quy mô nhỏ

• Chất lượng tôm giống thấp: Trong nuôi tôm yếu tố con giống quyết định trên 50% tỷ lệ thành công. Tuy nhiên, hiện nay chất lượng tôm giống thấp, tôm giống kém chất lượng, tôm giống trôi nổi quá nhiều. Cả nước hiện có khoảng 2.500 cơ sở kinh doanh tôm giống, số lượng này quá nhiều nên cơ quan chức năng khó quản lý, do vậy những con tôm giống không đạt chất lượng vẫn lưu hành trên thị trường.
• Môi trường nước có nguy cơ ô nhiễm cao: Việt Nam nuôi tôm tập trung nhiều lưu vực sông Hậu, sông Tiền, phổ biến ở các tỉnh từ Long An, Tiền Giang, Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau, Kiên Giang... Tuy nhiên, những con sông này phụ thuộc vào thượng nguồn từ Trung Quốc. Bên cạnh đó, một số vùng tập trung nhiều khu công nghiệp lớn, xả nước thải vào Sông Cửu Long khiến chất lượng nước không tốt.
• Mật độ nuôi tôm cao: Người dân nuôi tôm luôn có xu hướng thả mật độ cao, trong điều kiện môi trường không tương xứng, môi trường kém chất lượng, điều kiện thời tiết, khí hậu, mùa vụ không thuận lợi. Phương pháp nuôi tôm tại Việt Nam thường có quy mô nhỏ nhưng mật độ cao, với mỗi hộ nuôi tôm sở hữu diện tích từ 1-3 ha nhưng mật độ tôm lên đến 300 – ≥ 500 con/m2, thậm chí 1.000 con/m2, hệ thống cấp nước, thoát nước, thường dùng chung, rất dễ lây nhiễm bệnh.

Giải pháp nâng cao tỷ lệ thành công nuôi tôm thẻ chân trắng

Để nâng cao tỷ lệ thành công nuôi tôm thẻ chân trắng, cần có sự chung tay của các cấp, các ngành và người dân. Một số giải pháp cụ thể bao gồm:

• Quy hoạch lại vùng nuôi tôm: Quy hoạch lại vùng nuôi tôm theo hướng tập trung, đồng thời đẩy mạnh mô hình hợp tác xã, thay vì làm nhỏ lẻ thì gom lại thành vùng nuôi lớn.
• Đổi mới cách thức nuôi: Hạn chế thả mật độ cao, thay vào đó là thả mật độ thấp, phù hợp với điều kiện môi trường. Áp dụng các biện pháp phòng bệnh từ sớm, chủ động cải tạo ao
• Chọn nguồn giống đảm bảo chất lượng: Chọn nguồn giống có nguồn gốc rõ ràng, có uy tín, được kiểm định chất lượng. Không nên thả nuôi tôm postlarvae trực tiếp xuống ao nuôi, nhất là postlarvae 8 – 10. Bà con nên ương tôm post 15 – 20 ngày, trước khi thả ra ao nuôi.
• Ứng dụng công nghệ mới: Ứng dụng các công nghệ mới trong nuôi tôm, như công nghệ nuôi tuần hoàn, công nghệ nuôi biofloc,... Các công nghệ này giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường, nâng cao sức đề kháng của tôm, từ đó tăng tỷ lệ thành công.
• Tăng cường tuyên truyền, đào tạo: Tăng cường tuyên truyền, đào tạo cho người dân về cách nuôi tôm hiệu quả, an toàn.

Môi trường nước ao tôm dễ bị ô nhiễm vì nhiều nguyên nhân

Kết luận

Tỷ lệ thành công nuôi tôm thẻ chân trắng ở Việt Nam còn thấp, là một thách thức lớn đối với ngành nuôi tôm của nước ta. Để nâng cao tỷ lệ thành công này, cần có sự chung tay của các cấp, các ngành và người dân. Việc áp dụng các giải pháp trên sẽ góp phần nâng cao giá trị xuất khẩu tôm của Việt Nam, đồng thời giúp ngành nuôi tôm phát triển bền vững.

Nguồn Tép bạc